Zwarte Piet en het schoonheidsideaal

Er was eens een Piet die niet Zwart wilde zijn. En niet dom. En die vooral niet op daken wilde klimmen.

Deze beelden vragen om problemen. En daar gaat het nou om. Om de beelden die we, van jongs af aan, ingeprent krijgen. Beelden van domme Zwarte Pieten, beelden van slanke sexy meisjes. Want beelden creëren verwachtingen.

Je krijgt het stempel ‘feministisch’ als je klaagt over de overheersende beautycultuur. Slank, rimpelloos, mooi, sexy. En ondanks dat wij volwassenen heel goed weten dat de boel geflest wordt, Photoshop altijd een rol speelt, krijgen meisjes en jongens dit beeld mee, elke dag. Een beeld van vrouwen die mooi moeten zijn in plaats van bijvoorbeeld slim of sociaal. Vrouwen die het belangrijker vinden om er goed uit te zien, dan tevreden te zijn met zichzelf zoals ze zijn met alle talenten die ze hebben. Als je goed kijkt naar de tijdschriftenhoek van mode en lifestyle springen de perfecte vrouwen in het oog. Bekijk videoclips van Queen Bey, Rihanna of Britney Spears en het lijkt te draaien om verleiding, seks, kleding, of het gebrek eraan. Om over clips van hun mannelijke tegenhangers maar te zwijgen, waar de vrouwen regelmatig worden afgeschilderd als gebruiksvoorwerpen.

Er zijn signalen dat de modewereld een negatieve invloed heeft op jonge, beïnvloedbare mensen. Zowel buiten als binnen de modewereld, waar steeds jongere en dunnere modellen zonder fatsoenlijke begeleiding lange dagen draaien, beïnvloed door een volwassen omgeving. Is het echt de bedoeling dat we jonge meisjes zichzelf laten uithongeren om te voldoen aan een ingebeeld of opgelegd schoonheidsideaal? Levert het investeren in uiterlijk, make-up en kleding meer op voor de wereld dan het investeren in kennis, sociale vaardigheden en aandacht voor elkaar? Zonder tekst en uitleg lijkt het er toch op dat kinderen een verknipt beeld krijgen van zichzelf en de ander, waardoor wederzijdse verwachtingen ontstaan waar nooit en te nimmer aan voldaan kan worden. Het is onze plicht als volwassenen om daar iets mee te doen, door bijvoorbeeld voorlichting. Om dat schoonheidsideaal om te buigen naar een realistischer beeld van jongens en meisjes.

Wellicht is het vreemd, maar past het hele Zwarte-Piet-verhaal niet in ditzelfde plaatje? Je krijgt het stempel ‘racistisch’ als je vóór Zwarte Piet bent en het stempel ‘zeur’ als je tegen bent. Volwassenen hebben een wereld gecreëerd waarin een ‘zwarte’ persoon het knechtje is van de Goede Sint. Dat is in de geschiedenis zo gegroeid en vaak genoeg aangepast. Het is tijd om het verder te veranderen. Kinderen groeien op met een beeld van de gekleurde knecht in een samenleving die zodanig is veranderd dat de kleur van de Piet te vergelijken is met een groot deel van de mensen in ons land. Veranderen kan, dat is zelfs te horen in het Sinterklaasjournaal. Daar wordt niet meer gesproken van Zwarte Pieten, maar van Luisterpiet, Hoofdpiet en Wegwijspiet. Daar worden hun talenten benoemd en niet hun kleur.

Zulke veranderingen gaan langzaam, dat is te begrijpen. Maar om het proces van die veranderingen in gang te zetten en te houden, moet het elke keer weer onder de aandacht gebracht worden. Dat geldt voor de Zwarte-Piet-discussie, maar ook voor het overheersende schoonheidsideaal. Want daar gaat het om. Om de beelden die we, van jongs af aan, ingeprent krijgen.

This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s